Andriake

Andriake, Antalya'nın Demre ilçesinde (antik Myra), Çayağzı denilen bölgededir. Kültür Portalı burayı Myra'nın limanı ve onunla oluşan bir yerleşim olarak tanıtır. Bakanlığın sayfası, harabelerin uzun süre ayrı bir kente ait olup olmadığının tartışıldığını, son araştırmaların ise burasının bağımsız bir yerleşim olmadığını, Myra'nın liman mahallesi sayıldığını gösterdiğini yazar.

Tarihçe

Bakanlığa göre Likya'nın zenginliği limanlara ve ticarete dayanıyordu ve Andriake, Phaselis ile Patara'nın ardından bölgenin üçüncü önemli limanıydı. Kazılarda bulunan yabancı kökenli amfora parçaları limandaki uluslararası ticaretin yoğunluğuna tanıklık eder. Kültür Portalı, Andriake'nin Klasik dönemden başlayarak yoğun kullanıldığını ve Hellenistik, Roma ile Bizans dönemlerinde bölgenin merkezî limanı olarak kaldığını söyler. Aynı kaynak, M.Ö. 200 dolayında Andriakos (Kokarçay) Nehri ağzında Andriake adlı bir kentin bulunduğunu, M.Ö. 197'de III. Antiochos'un filosuyla buraya geldiğini de ekler; Livius'un Andriake'yi güney Likya kentleri arasında andığı da belirtilir.

Portala göre Traianus Part Savaşı hazırlığı sırasında Myra'da konaklayınca güney Likya'da iyi bir liman yapılmasının gerektiğini belirtmiş, ancak planlama ve uygulama Hadrianus ve dönemine kalmıştır. M.S. 18'de Germanicus ile eşinin Myra ziyareti Andriake'ye dikilen heykellerle anıldı. M.S. 60'ta Kudüs'teki huzursuzluk nedeniyle Roma'ya hesap vermeye giden Aziz Paulos'un yolculuğunda gemisini burada değiştirdiği de anlatılır. Liman M.S. 7. yüzyıla kadar işlevini korudu; bugün batağa dönüşmüş ve denizle bağlantısı kopmuştur.

Öne çıkan yapılar

Granarium ve agora

Kültür Portalı'na göre Andriake'deki en önemli kalıntı, Hadrianus dönemine (M.S. 117-138) ait granarium, yani tahıl ambarıdır. Yapı 65 x 32 m boyutlarında, dikdörtgen planlı ve sekiz odalıdır; cephesindeki sekiz kapının her biri bir odaya açılır. Girişin yanında İmparator Hadrianus ile eşi Sabina'ya ait iki büst bulunur; cephedeki Serapis ve Pluton kabartması, yazıta göre ambar görevlisinin gördüğü bir rüya üzerine yapılmıştır. Çatısına dek ayakta kalan yapı bugün Likya Uygarlıkları Müzesi olarak hizmet verir. Kentin en büyük yapısı plakoma adlı agoradır: güney yönü dışında üç yanı dükkânlarla çevrilidir ve ortasında bir sarnıç vardır. Granarium ile liman arasında liman caddesi ve yarı açık gemi barınakları yer alır.

Su yapıları, nekropol ve diğer kalıntılar

Demre yönünden gelindiğinde ilk görülen yapı Andriake'ye tatlı su taşıyan su kemeridir. Kentin doğusunda tipik bir Roma yapısı olan nymphaion bulunur. Bakanlık ayrıca sarnıç, sur, anıtsal çeşmeler, Bizans dönemi kiliseleri, hamamlar ve gözetleme kulelerini sayar; Likya tipi mezarlar eski mezarlık alanında görülebilir. Limanın kuzeyi, Likya tipi lahitlerin ve iki Bizans kilisesinin kalıntılarının bulunduğu bir nekropoldür.

Murex işlikleri ve sinagog

Bakanlık sayfası Andriake'nin en ilginç yapılarından biri olarak, boya fabrikası sayılabilecek murex işliklerini gösterir. Antik çağda nadir olduğu için imparatorların ve üst sınıfların ayrıcalığı olan mor boya murex adlı deniz kabuklusundan elde edilirdi. Üretimden artan kabuklar yapı harcında kullanıldı; murex harcı denen bu malzeme yalnızca bölgeye özgü olduğu için önemlidir. Kazılarda ortaya çıkan sinagog ise Likya'da Yahudi varlığının ilk somut kanıtı olarak sunulur; M.S. 5. yüzyıla ait olduğu düşünülür ve içinde menora levhası ile dinî ifadeli kitabeler bulunmuştur.

UNESCO ve koruma

Kültür Portalı, Andriake'yi 2009'da UNESCO Dünya Mirası için önerilen Likya Uygarlığı Antik Kentleri dizisine dahil eder.

Ziyaret

Kültür Portalı Demre otobüsleri veya özel araçla ulaşılabildiğini yazar. Bakanlığın Türkçe sayfası Müzekart'ın geçerli olduğunu belirtir. Saat ve giriş koşulları için resmi sayfaya bakın.