Sedir Adası (Kedrai)

Sedir Adası, Muğla'nın Ula ilçesi sınırlarında, Gökova (Keramos) Körfezi'nin doğusunda yer alır. Burada antik Kedrai kenti kurulmuştu. Ada, üç adadan oluşan ve hepsi kalıntı barındıran grubun en büyüğüdür. Bakanlık sayfası burayı hem tarih hem doğa meraklıları için cazip bir yer olarak tanıtır.

Konum ve ulaşım

Kedrai, anakaraya çok yakındır ama güçlü surlarla çevrilidir ve yalnızca denizden ulaşılabilir. Ada idari olarak Ula'ya bağlıdır; en yakın yerleşim, Marmaris'e bağlı Çamlı Köyü'dür ve en hızlı ulaşım bu köyün limanından olur. Ula'nın Akyaka Mahallesi'nden kalkan günübirlik gezi tekneleri de kullanılır. Güncel koşullar için resmî sayfaya bakın.

Ad ve doğa

Bakanlık, adın sedir ağacından geldiğini ancak bugün adada sedir bulunmadığını yazar. Kültür Portalı ise adanın ve çevresinin eskiden sedirlerle kaplı olduğunun düşünüldüğünü, bugün makilik, zeytin ve çamların yer aldığını belirtir. Antik adın Kedrae ya da Cedrae biçiminde geçtiği de portalda yazılıdır.

Tarihçe

Bakanlığa göre Kedrai'nin geçmişi M.Ö. 6. yüzyıldan izlenebilir ve kent Karya'nın önemli merkezlerindendi. Bazı kaynaklarda Karya kral ailelerinin yazı burada geçirdiği anlatılır. M.Ö. 454-428 arasında kent Karya Birliği'ne katıldı, sonra Attika-Delos Deniz Birliği'ne girdi. Sonraki yüzyıllarda ada, Rodos'un karşı yakadaki (peraia) topraklarının önemli kasabalarından biri oldu; korunaklı limanları sayesinde Rodos egemenliğinde ticari bir üs sayıldığı anlaşılmaktadır.

Bugün görülen kalıntıların çoğu Doğu Roma dönemine aittir. Karia'ya yönelik Türk akınları M.S. 11. yüzyılın sonundan itibaren yoğunlaştı; kent 15. yüzyılın ilk çeyreğinde Osmanlı yönetimine kalıcı olarak geçti.

Yerleşim düzeni

Yerleşim, adayı ikiye bölen kıstağın doğu tarafında gelişmiştir. Tiyatro, kutsal alanlar, konutlar, liman ve çok sayıda sivil ile dinsel yapı surlarla çevrili bu alandadır. Nekropol, liman ve bazı sivil yapılar ise adanın doğusundaki anakaradadır. Yakındaki Orata Adası ve Küçük Ada da kente aittir; buralarda az sayıda kalıntı görülür. Anakarada nekropolün çevresinde ve kıyıda görülen yapı izleri, yerleşimin kısmen karaya da yayılmış olabileceğini düşündürür.

Öne çıkan yapılar

Bakanlık, kesme taştan çok sayıda kule ve sur duvarını, Apollon Kutsal Alanı'nı, kilise ve şapel kalıntılarını, 2500 kişilik iyi korunmuş tiyatroyu, ticaret merkezi olan agorayı, çok sayıda sarnıcı ve antik liman kalıntılarını sıralar. Kiliselerin en büyüğü, eski yapı malzemesiyle yapılmış ve M.S. 5.-6. yüzyıla tarihlenen Büyük Bazilika'dır. Kültür Portalı, Apollon Tapınağı'nın yerine sonradan bir kilise yapıldığını da yazar.

Koruma statüsü

Yaklaşık 800 metre kıyı uzunluğundaki kumsalı ve kalıntılarla iç içe doğal dokusuyla ada, I. derece arkeolojik sit, I. derece doğal sit ve özel çevre koruma bölgesidir. Kleopatra Plajı olarak anılan kumsalın kumu, özel biçimde oluşmuş kalker damlacıklarından meydana gelir; kumun kumsal dışına çıkarılması yasaktır.

Ziyaret

Bakanlığın Türkçe sayfası T.C. vatandaşlarının MüzeKart ile indirimli bilet alabildiğini belirtir. Saatler ve ücretler değişebileceğinden resmî sayfaya bakın.