Gülağaç'ın Saratlı beldesinde, kapıları içeriden kayarak kapanan çok katlı bir yeraltı şehri; ahır, mutfak, kuyu ve tandır gibi gündelik mekânları korur.
Saratlı Kırkgöz Yeraltı Şehri, Türkiye, Aksaray konumunda bulunan bir yerdir (Yeraltı şehri). Başlıca dönemleri: Bizans Dönemi.
Saratlı Kırkgöz'de giriş ve odalar arasındaki kapılar içeriden kayarak kapanır ve dışarıdan gelen biri bunları açamaz. Aksaray'ın Gülağaç ilçesine bağlı Saratlı beldesinde, yerleşimin güneyinde yer alan bu yeraltı şehri, Aksaray'a yirmi küsur kilometre uzaklıktadır.
Tarihçe ve kazı
Yeraltı şehrinde temizlik kazısı 2000 yılında başladı; 2002'de kapalı kalmış bir mekân daha açığa çıkarıldı. Plan özellikleri ve yapım tekniği, şehrin Bizans dönemine ait olduğunu gösterir. Toplamda yedi kat olduğu tahmin edilir; bugün üç katına inilmiştir.
Yapı
Katlar dehlizlerle birbirine bağlanır ve gündelik yaşamın mekânları burada bir arada bulunur: ahır, mutfak, su kuyuları, tandır (toprağa oyulmuş fırın), ocak ve ambar odaları. Açığa çıkarılan yaklaşık 40 odanın yanı sıra tuvaletler, banyolar ve kilerler de gezilebilir. Havalandırma düzeni Kapadokya'daki öteki yeraltı şehirlerinden farklıdır.
Zemin katta 14 yemliği olan bir ahır bölümü vardır; ikinci katta yedi yemlik daha bulunur. İkinci katta, tünellerle ulaşılan 10 metre derinliğinde bir su kuyusu yer alır; üstünde bir havalandırma bacası açılır, yakınına da yere bir tandır oyulmuştur. Bu odanın devamında üç oda daha vardır; çeşitli yönlere uzanan tüneller yarım bırakılmıştır. İkinci kattan üçüncüye inen eğimli bir tünel, Kuyulu Dam denen kuyulu odaya çıkar. Kuyunun sağında bir, solunda iki oda bulunur.
Ziyaret
Saratlı, İpek Yolu üzerinde ve Kapadokya'nın girişinde yer alır. Saatler ve ücretler değişebilir; güncel bilgi için muze.gov.tr'deki resmî sayfaya bakın. Müzekart T.C. vatandaşları için geçerlidir.