Syedra Antik Kenti

Syedra, Seki köyü sınırlarında, Alanya ilçe merkezinin kabaca 20 kilometre güneydoğusunda bulunan bir antik kenttir. Kültür Portalı onu hem dağ hem kıyı kenti özelliği taşıyan ve konumu nedeniyle bölgenin en stratejik kentlerinden biri olarak tanıtır. Bakanlığın İngilizce sayfasına göre ören yeri Akdeniz'e geniş bir bakış sunar.

Tarihçe

Başlangıç tarihi konusunda kaynaklar tam örtüşmez. Bakanlığın İngilizce sayfası kentin M.Ö. 7. yüzyılda kurulduğunu söyler; Türkçe sayfa kazılarda M.Ö. 7. yüzyıldan M.S. 13. yüzyıla uzanan kalıntıların ortaya çıktığını yazar. Kültür Portalı ise yerleşim tarihini M.Ö. 9. yüzyıla götürür ve yaşam izlerinin 13. yüzyıla kadar sürdüğünü belirtir.

Portal, kentin antik dönemdeki adı olan Syedreon'un ilk kez İmparator Tiberius'un M.S. 1. yüzyılda bastırdığı sikkelerde göründüğünü, Kilikya Bölgesi'nin batı sınırı olarak önemini koruduğunu yazar. Yazıtlar, kentin önemli yarışmaların düzenlendiği bir merkez olduğunu ve en görkemli yıllarını M.S. 2-4. yüzyıllarda yaşadığını gösterir. Bakanlığın İngilizce sayfası kentin diğer yerleşimlerle birlikte 13. yüzyılda terk edildiğini ekler. Pleiades kaydı yeri Kilikya Aspera'da, Demirtaş yakınında bir yerleşim olarak tanımlar ve adı Syagra biçiminde de verir.

Kentin düzeni

Bakanlığın İngilizce sayfası kenti iki bölüme ayırır. Güneybatı yamaçlarından kıyıya inen Aşağı Kent'te bazı yapı kalıntıları ve mozaikler bulunmuştur; Aşağı Kent'in liman bölümündeki kazılardan çıkan mozaik ve yazıtlar Alanya Müzesi'nde sergilenir. Yerleşimin büyük kısmı ise yaklaşık 400 metre yükseklikteki yamaçta uzanan Yukarı Kent'tedir. Yapılar kademeli yerleştirilmiş, seviyeler arası geçişi merdivenler sağlamıştır. Kültür Portalı, surlarla korunan kenti iki büyük caddenin enine kestiğini ve bunlara dik inen merdivenli sokakların kent planını oluşturduğunu yazar.

Öne çıkan yapılar

Kente batıdaki, hâlâ ayakta duran anıtsal kapıdan girilir. Kapının ardında 250 metrelik sütunlu cadde uzanır; burası kentin sosyal merkeziydi. Bakanlığın Türkçe sayfasına göre kazılar caddenin 250 x 10 metre ölçüsünde olduğunu, kuzey yanının sütunların taşıdığı ahşap çatıyla örtüldüğünü, güney yanının ise taş döşeli açık yol olduğunu göstermiştir. Caddenin kuzeyindeki duvarda nişler vardır. Batı ucunda merdivenle çıkılan bir heroon (anıt mezar) yer alır.

Kentin doğusundaki hamam kalıntısı çok görkemlidir ve zemininde yer yer mozaik kalıntıları vardır. Kültür Portalı hamama bitişik gymnasiumu, sporcuların eğitim gördüğü ve yarışmaların yapıldığı, oldukça iyi korunmuş bir yapı olarak anar. Yazıtlı heykel kaideleri güreş ve atletizm gibi yarışmaların ödül sahiplerini, düzenleyicilerini ve destekçilerini kaydeder. Tapınak, tiyatro, bazilika, kilise, ev, dükkân ve sur kalıntıları da vardır; kentin batısındaki zeytin işleme atölyeleri gündelik yaşama ışık tutar.

Su ihtiyacı doğal kaynaktan beslenen Sarnıç (Kaynak) Mağarası ile sarnıçlardan karşılanmıştır. Yakındaki Vaftiz Mağarası kayaya oyulmuş, fresklerle bezelidir ve içindeki havuzdan dolayı bu adla anılır.

Kazı çalışmaları

Bakanlığın Türkçe sayfasına göre Alanya Müze Müdürlüğü 1994'ten beri kazı yapmaktadır. Sütunlu caddenin ölçüleri bu çalışmalarda anlaşılmıştır.

Ziyaret

Syedra, Alanya-Gazipaşa karayolunun yaklaşık 20. kilometresinde yer alır; Kültür Portalı Alanya-Gazipaşa otobüsleriyle ulaşılabildiğini yazar. Bakanlığın Türkçe sayfası, T.C. vatandaşları için MüzeKart'ın geçerli olduğunu belirtir. Saat ve ücret bilgisi için resmî sayfaya bakın. Bakanlık yakındaki yerler olarak Olympos, Myra, Perge, Patara, Phaselis ve Side'yi listeler.